Ακίνητα «αγνώστου ιδιοκτήτη» με έκτακτη χρησικτησία

Με τις διατάξεις του Ν. 5197/2025 και τη νέα νομοθετική πρωτοβουλία του Υπουργείου Δικαιοσύνης (Ειδική Γραμματεία Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών), διευρύνεται το πεδίο εφαρμογής της κτηματολογικής διαμεσολάβησης. Η ρύθμιση δίνει τη δυνατότητα στους πολίτες να διορθώνουν εξωδικαστικά τις εγγραφές για ακίνητα που φέρουν τον χαρακτηρισμό «αγνώστου ιδιοκτήτη», στις περιπτώσεις όπου προβάλλονται δικαιώματα κυριότητας λόγω έκτακτης χρησικτησίας.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στο 72% της κτηματογράφησης (επί συνόλου 3,45 εκατομμυρίων ακινήτων), σχεδόν το 9% παραμένει καταχωρισμένο ως «αγνώστου ιδιοκτήτη».

Οι βασικές αλλαγές και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά

Η νέα διαδικασία καταργεί την ανάγκη για πολυδάπανες και χρονοβόρες δικαστικές διαμάχες, ακόμα και όταν το Δημόσιο, οι ΟΤΑ ή τα ΝΠΔΔ δεν διεκδικούν δικαιώματα επί του ακινήτου.

📌 Βασικά Στάδια της Διαδικασίας

Δημοσιότητα: Καταχώρηση στο Κτηματολόγιο του Φύλλου Βασικών Στοιχείων για την παροχή δεδομένων, παρέχοντας δυνατότητα ενημέρωσης ή παρέμβασης σε τρίτους.

Διενέργεια Διαμεσολάβησης: Πραγματοποιείται από διαπιστευμένους διαμεσολαβητές του Ειδικού Μητρώου.

Πρακτικό Επιτυχίας: Για την ολοκλήρωση της διαδικασίας ενσωματώνονται στο πρακτικό έγγραφο του Δημοσίου/ΟΤΑ περί μη προβολής δικαιωμάτων, καθώς και τα αποδεικτικά στοιχεία του ιδιώτη.

Υποχρεωτικά Στοιχεία Ιδιώτη

Τουλάχιστον 2 ένορκες βεβαιώσεις

Έντυπο Ε9 τουλάχιστον 10 ετών πριν τη συνεδρία

Δηλώσεις ενώπιον δημόσιων ή φορολογικών αρχών

Οικοδομική άδεια & τοπογραφικά διαγράμματα βεβαίας χρονολογίας

Ιδιωτικό συμφωνητικό πώλησης/διανομής (σύνταξη προ 20ετίας με βεβαία χρονολογία)

Συμπληρωματικά Αποδεικτικά Έγγραφα

Λογαριασμοί κοινής ωφέλειας (ρεύμα, νερό, τηλέφωνο) στο όνομα του ενάγοντος

Μισθωτήρια συμβόλαια ή αποδείξεις είσπραξης μισθωμάτων

Προκλήσεις

Συγκέντρωση Αποδεικτικών: Οι ιδιοκτήτες καλούνται να προσκομίσουν επαρκή έγγραφα βεβαίας χρονολογίας που να καλύπτουν το απαιτούμενο βάθος χρόνου (10 έως 20 έτη).

Ετοιμότητα Ειδικού Μητρώου: Απαιτείται η άμεση στελέχωση και λειτουργία του Ειδικού Μητρώου Κτηματολογικών Διαμεσολαβητών για την αποφυγή νέων καθυστερήσεων.

Η επέκταση της κτηματολογικής διαμεσολάβησης στις υποθέσεις έκτακτης χρησικτησίας δίνει άμεση εξωδικαστική λύση για χιλιάδες ακίνητα «αγνώστου ιδιοκτήτη». Η ρύθμιση του Ν. 5197/2025 αποσυμφορεί τα δικαστήρια, μειώνει το κόστος για τους πολίτες και επιτρέπει την ασφαλή αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας στην ελληνική οικονομία.